Stop met uitstellen: leer de kunst van het starten

Ga uitstelgedrag tegen: leer de kunst van het starten. Tips van life & business coach Sara Van Wesenbeeck. www.barkingdogs.be

Waarom zit je op Facebook als je een deadline moet halen?

Alles wat je in je leven en je werk wilt realiseren of in beweging wilt zetten, vraagt om een eerste stap. Zonder die eerste stap krijgt geen enkele droom en geen enkel plan vorm en kun je niet ‘groeien’.

Dat klinkt logisch, maar… Waarom zit je op Facebook als je een deadline moet halen? Waarom heb je die afspraak met de tandarts nog steeds niet gemaakt terwijl je weet dat je een gaatje hebt? Waarom begint diëten altijd morgen? Waarom blijf je ’s avonds voor de buis hangen terwijl je eigenlijk nog ‘van alles’ zou moeten doen?

Waarom begin je niet gewoon, terwijl je weet dat treuzelen je leven alleen maar ingewikkelder maakt en het je geen stap verder brengt?

In mijn boek ‘Het handboek voor de spitsuurvrouw’ (in 2014 uitgegeven bij Lannoo) bied ik antwoorden en oplossingen voor wie zijn uitstelgedrag wil aanpakken. In deze blogpost breng ik een verkorte versie van wat ik in mijn boek heb geschreven. Lees gerust even mee.

Misschien ooit…

Niets is zo moeilijk als starten, dat heb je vast al vaak aan den lijve ondervonden. De eerste woorden van een rapport of boek schrijven, je werkdag beginnen, een productpresentatie maken, je belastingaangifte doen, strijken, een beslissing nemen, een lastig gesprek voeren met een medewerker…

Hoe vaak draai je er niet in grote cirkels omheen en ga je eerst nog even je e-mails lezen of wat staan rommelen in de badkamer of een praatje maken voordat je misschien ooit de koe bij de horens zult vatten?

De prijs van ‘uitstelgedrag’

Uitstelgedrag is niet zo onschuldig als het lijkt. Het kan je flink parten spelen en bovendien dwaalt het als een tijd-, energie- en geldvretende geest door je leven, je huis en je werk.

In de VS is de prijs van uitstelgedrag berekend. Onderzoek naar het werkgedrag bij twee grote Amerikaanse bedrijven, America Online en Salary.com, heeft uitgewezen dat op elke werkdag van acht uur maar liefst twee uur wordt besteedt aan uitstellen. Uitstelgedrag zou volgens het onderzoek de VS meer dan een triljoen dollar per jaar kosten! (bron: ‘Uitstellen’, Piers Steel)

Door het frequente uitstelgedrag van medewerkers, verliezen ook bij ons bedrijven ongemerkt honderdduizenden euro’s vanwege gebrek aan productiviteit.

Ook jij krijgt de rekening gepresenteerd

Maar het persoonlijke verlies als je zaken voor je uit schuift, is zorgwekkend – heb je hier al eens bij stilgestaan:

  • Je gezondheid en je relaties lijden eronder.
  • Je maakt lange werkdagen vlak voor het verstrijken van de deadline.
  • Je bent geïrriteerd en je voelt je schuldig.
  • En wat met de verloren tijd, de doelen die je niet hebt gehaald, de veranderingen die je nooit hebt gerealiseerd en de beloftes die je niet bent nagekomen? Dat doet ook je imago geen goed, want elke niet gehaalde deadline en elke niet nagekomen afspraak staat onuitwisbaar in het geheugen van je collega’s, je baas en je klanten gegrift.

En dat allemaal omdat jij liever uren, dagen, weken ronddwaalt in het niemandsland tussen plannen maken en actie ondernemen. Is het je dat allemaal waard?

Fight Procrastination Day

6 september is uitgeroepen tot de ‘Fight procrastination day’. Die dag staat uitstelgedrag en het aanpakken ervan centraal. Een echte ‘feest-dag’ kun je het niet noemen, want uitstellen doen we allemaal, met alle gevolgen van dien.

Mocht het een troost zijn:

  • Uitstelgedrag is van alle tijden en culturen. De Oude Grieken noemden het ook wel akrasia, waarbij a staat voor ‘zonder’ en kratos voor ‘kracht. Leed je aan akrasia, dan handelde je tegen beter weten in. Vaak werd het in verband gebracht met wilszwakte, maar dat is het dus niet – het is een gewoonte die je kunt afleren.
  • Jong en oud en zelfs dieren doen het. Volgens Piers Steel, Canadees hoogleraar en auteur van het boek ‘Uitstellen’ die over de hele wereld jarenlang onderzoek heeft gedaan naar uitstelgedrag, is het net zo gewoon als ’s morgens een kop koffie drinken.
  • Piers zegt dat 95 procent van de mensen met uitstelgedrag te maken heeft en dat het voor één op de vijf mensen een echt probleem is.

Piers Steel omschrijft uitstelgedrag als ‘het bewust voor je uit schuiven van taken waarvan je eigenlijk vindt dat je ze moet doen. Wie uitstelgedrag vertoont, beseft dat hij tegen zijn eigen belangen in handelt.’

Aangeleerd, maar af te leren

Wanneer staat uitstelgedrag je ernstig in de weg? In hun boek ‘Doe het vandaag!’ stellen de psychologen Tanja van Essen en Henri Schouwenburg dat uitstelgedrag een uitstelprobleem wordt als je er last van hebt of zodra je omgeving je uitstelgedrag niet langer pikt.

Hoewel recent onderzoek heeft aangetoond dat uitstelgedrag voor een stuk erfelijk is, is het vooral een aangeleerde gewoonte.

En die gewoonte heb je je om deze redenen eigen gemaakt: ‘Ooit heb je ontdekt dat het uitstellen van taken je iets opleverde. Het zou kunnen dat je door (waarschijnlijk vervelende) dingen voor je uit te schuiven dat vervelende werk op den duur misschien helemaal niet meer hoefde te doen. In plaats daarvan heb je wellicht leukere dingen met je tijd gedaan. Zo heb je geleerd dat uitstelgedrag loont’, aldus Tanja van Essen en Henri Schouwenburg.

Beide psychologen verzekeren ons ook dat je datgene wat je hebt aangeleerd ook weer kunt afleren, en ze voegen er nog aan toe: ‘Uitstellen is niet niks doen, uitstellen is toegeven aan de verleiding van het doen van leukere dingen.’ Maar als jijzelf en je omgeving er geen enkele last van ondervinden, dan is er uiteraard geen reden om er iets aan te veranderen.

Waarom stel je uit?

En dan kom ik nu tot de kern van mijn blogpost: waarom stel jij uit? Wat belet je om in en uit de startblokken te komen?

De kans is groot dat je één van deze 15 redenen herkent:

  1. Je hebt er geen zin in: je bent niet gemotiveerd om de taak aan te pakken, of je hebt er zo’n hekel aan dat je haar uitstelt en iets anders gaat doen wat je veel liever doet.
  2. Je hebt het altijd zo gedaan: er is iets vreemds aan de hand met uitstellen – je doet het vaak en toch weet je dat je de rekening uiteindelijk gepresenteerd zult krijgen. Het is een hardnekkige gewoonte die sterker is dan jezelf, en nu wegen de voordelen niet meer op tegen de nadelen.
  3. De deadline is te ver weg: waarom zou je eraan beginnen als het pas over twee maanden klaar moet zijn?
  4. Je bent bang voor het onbekende: je hebt deze taak nog nooit eerder gedaan, je weet dus niet wat je moet doen of waar je moet beginnen.
  5. Je weet niet of je het wel kunt: je bent bang om te falen – vinden de anderen het resultaat wel goed genoeg?
  6. De uitdaging is weg: je hebt deze taak al zo vaak gedaan dat het nieuwe ervan af is en er geen uitdaging meer in zit.
  7. Je bent bang voor kritiek: zijn anderen wel tevreden over je werk? Je bent ervan overtuigd dat je collega’s kritiek zullen hebben op je werk en daar zie je tegen op.
  8. Je bent bang voor succes: welke nieuwe verantwoordelijkheden en uitdagingen staan je te wachten? Je vindt het een intimiderende gedachte en dus stel je het starten uit uit.
  9. Je wilt het perfect hebben: je wilt het zo goed en zo precies mogelijk doen, het zal nooit goed genoeg zijn – dan maar liever eerst wat anders doen.
  10. Je ziet ergens tegen op: je houdt niet graag presentaties voor een groot publiek, dus stel je het maken van je presentatie uit.
  11. Je balanceert op de rand van een burn-out: als je voortdurend onder druk staat, krijg je te kampen met stress en misschien wel met burn-out. Het gebrek aan energie en motivatie veroorzaakt uitstelgedrag.
  12. Je hebt de kick van het uitstellen nodig: je hebt behoefte aan spanning in je leven en wacht liever tot het allerlaatste nippertje.
  13. Je kunt het niet alleen: je hebt hulp nodig om de taak die voor je ligt tot een goed einde te brengen.
  14. Je weet niet waar je moet beginnen: je hebt wellicht niet genoeg ‘nee’ gezegd of niet goed gepland waardoor er te veel op je bord ligt. Bovendien lijkt alles even dringend. Dan maar uitstellen…
  15. Er is nog zoveel leuks te doen: het is toch veel leuker om andere dingen te doen – mails lezen, koffiedrinken, een praatje maken of een eindje gaan fietsen. (Leuke) verleidingen die dichtbij zijn, kun je moeilijk weerstaan.

Stop met lezen en ga weer aan het werk!

In deze 15 redenen waarom je taken uitstelt, zit meteen ook de oplossing vervat: Ga na welke redenen het vaakst de oorzaak zijn van jouw uitstelgedrag, buig ze om tot oplossingen en ga er mee aan de slag.

En onthoud dit: Het is nooit het perfecte moment om te starten, dus stop met lezen en begin gewoon, en wel nu!

Meer in Deze Week

Je leest mijn tips om uitstelgedrag tegen te gaan ook in mijn rubriek ‘Gezond’ in de krant Deze Week: ‘Vat de koe bij de horens’ – 15 redenen waarom je uitstelt (en evenveel oplossingen).

Ook in mijn boek ‘Het handboek voor de spitsuurvrouw’ kun je meer lezen over het effectief aanpakken van uitstelgedrag.

Nooit meer uitstellen met Barking Dogs coaching

Wil je ‘de kunst van het starten’ onder de knie krijgen? Voorgoed komaf maken met je uitstelgedrag?

Barking Dogs en life & businesscoach en organizing expert Sara Van Wesenbeeck coachen je met plezier – en met kennis van zaken – bij het veranderen van je gewoontes.

Neem hier contact op met Barking Dogs voor een gratis kennismakingsgesprek.

We bijten niet!

 

Over de auteur: Life & business coach - Professional organizer - mediator - spreker - auteur Sara Van Wesenbeeck @ Barking DogsSara Van Wesenbeeck is life & business coach, erkend bemiddelaar bij arbeidsconflicten, professional organizer, spreker en auteur. Ze coacht managers, executives, ondernemers, artsen en specialisten, onderwijspersoneel, individuen en gezinnen bij het realiseren van een leven met minder stress, een betere worklife-balans en meer kwali-tijd. Sara is auteur van Het handboek voor de spitsuurvrouw, Het slimme organizing boek, Het slimme budgetboek en Rust in je huis en je hoofd en een veelgevraagd expert in de media in binnen- en buitenland. Sara Van Wesenbeeck en Barking Dogs zetten je in de juiste versnelling voor effectief, gelukkig, gezond en succesvol leven en werken.
Contacteer Barking Dogs en Sara Van Wesenbeeck. We bijten niet! www.barkingdogs.be.
© Foto: Shutterstock – Stuart Miles
(Deze blogpost van life & business coach en professional organizer werd voor het eerst gepubliceerd op 2 september 2016. Je vindt deze tekst ook in ‘Het handboek voor de spitsuurvrouw’, bij Lannoo uitgegeven in 2014.)